Enerijk Bir Vücut İçin Sağlıklı Beslenin

Sağlıklı beslenme yorgunluğu önlemenin en önemli yollarından birisi.

Anadolu Sağlık Merkezi'nden Beslenme ve Diyet Uzmanı Çağatay Demir, yorgunluğu önlemek için beslenmede dikkat edilmesi gerekenleri anlattı.

ELLE: Yorgun hissetmemek için ne tür besinler tüketmek gerekiyor?
Beslenme ve Diyet Uzmanı Çağatay Demir:
Yorgun hissetmemek için öncelikle gerçekten sağlıklı ve dengeli beslenmek gerekiyor. Eğer gereksinim duyduğumuz bazı besinleri eksik alırsak kendimizi yorgun hissederiz. Özellikle B grubu vitaminler enerji oluşumunda önemli rol oynar. B grubu vitaminler besinlerde çok yaygın olarak bulunur. Biz daha çok B12 vitamini eksikliğine rastlarız, özellikle de vejetaryenlerde. Çünkü bu vitamin hayvansal kaynaklı gıdalarda bulunuyor. Özellikle de ette. Diğer B grubu vitaminler ağırlıklı olarak tahıl ürünlerinde bulunur. Türk toplumu da tahıl ürünlerini bolca tükettiği için ülkemizde B grubu vitamin eksikliğine çok fazla rastlanmaz. Kişi, kan şekeri düştüğünde kendisini çok yorgun hisseder, konsantrasyon bozukluğu yaşar ve sinirli bir hale gelir. Bu yüzden yorulmak istemiyorsak kan şekeri seviyemizi düşürmemeye dikkat etmeliyiz.

ELLE: Kan şekerini nasıl dengede tutarız?
Diy. Uzm. Ç.D.:
Bunun için öncelikle posa içeriği yüksek besinler tüketmeliyiz. Mesela bulgur pilavı. Posa içeriği düşük olan besinler kan şekerini bir anda yükseltirler ve bir anda düşürürler. Bu da bizim istediğimiz bir tablo değildir. Kan şekerinin yükselmesini ve belli bir süre belirli bir seviyede kalmasını isteriz. Bu nedenle de beyaz ekmek, makarna, pirinç gibi besinlerin tüketilmesini önermiyoruz. Bunun yerine daha uzun süre kan şekeri seviyenizi dengede tutacak olan bulgur pilavı, esmer pirinç, kepekli makarna, baklagiller gibi besinlerin tüketilmesinde fayda vardır. Bir de demir eksikliği anemisi yorgunluğa yol açar. Eğer çok fazla yumurta, kırmızı et ve diğer etlerden tüketmiyorsanız direkt olarak kandaki demir oranı azalır ve bu da yorgunluk ve konsantrasyon eksikliğine neden olur. Bu anemi türünde içinde demir olan yiyecekler tüketmekte fayda vardır. Özellikle doğurganlık çağındaki kadınlar, çocuklar ve yaşlılar demir eksikliği açısından çok risk altındadır. Neredeyse her iki kadından birinde demir eksikliği anemisi vardır. Ve bu kadınlar çok yorgunluk yaşarlar.

ELLE: Demir eksikliği anemisinden korunmak için ne yapmalı?
Diy. Uzm. Ç.D.:
Demir içeriği yüksek olan gıdalardan biri olan yumurta haftanın belirli günlerinde tüketilmeli. Onun dışında kırmızı etin anemi konusunda risk taşıyan kişiler, özellikle kadınlar tarafından haftada iki kez tüketilmesini şiddetle öneriyoruz. Kırmızı ete kolestrolü yükseltmek gibi bazı zararlarından ötürü çok katı yaklaşılabiliyor. Bunun yanında çok koyu çay ve kahve tüketimini önermiyoruz, çünkü vücutta demirin kullanılmasını önlüyorlar. Ayrıca yüksek düzeyde C vitamini içeren gıdalar, mesela meyve ve meyve suyu tüketilmesinde fayda var.

ELLE: Hangi besinler bize enerji verir?
Diy. Uzm. Ç.D.:
Bize enerji veren aslında karbonhidratlı yiyeceklerdir. Proteinler ve yağlar, karbonhidratların yeterli olmadığı durumlarda enerji kaynağı olarak kullanılırlar. Ama çok ekonomik değildirler. Yani karbonhidratlar çok çabuk enerjiye dönüşürler vücutta. O yüzden yorgunluğu önlemek için karbonhidratlı yiyecekler en önemlileri. ‹kincisi de bu karbonhidratların kompleks olması gerekiyor ki uzun süre enerjik olalım.

ELLE: Karbonhidrat kaynakları nelerdir?
Diy. Uzm. Ç.D.:
Ekmek ve tahıl grubudur ama en iyi seçimler tam tahıl ürünleridir. ‹kincisi meyve ve sebzeler iyi bir karbonhidrat kaynağıdır. Ancak meyvelerin bünyesinde olan şekerler basit şekerlerdir, bir anda kana karışır ve kısa vadede sizi acıktırabilir. O yüzden meyvelerin yanında lifli besinler tüketmekte fayda var.