Sağlıklı Spor

Spor yaparken sağlığınızı ihmal etmeyin!

En yaygın görülen rahatsızlıklar ise yumuşak doku yaralanmaları; burkulma, adale ve tendon zorlanmaları, ezilmeler, tendinit ve stres sakatlanmaları. Memorial Hastanesi Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. Burhan Uslu, “Bağ ve adale zorlanmaları” hakkında bilgi verdi.
Günümüzde görsel ve yazılı basında spor, egzersiz ve sağlık üzerine değişik haberler izliyoruz. Bir gün sağlığınız için şunu yapmalısınız tavsiyesi, bir diğer gün yapmayın olarak değişiyor. Uzmanlara göre egzersiz programlarına başlarken mutlaka kendi doktorunuza danışmanız gerekiyor.
Vücudunuzda neler oluyor ve egzersizle bu olaylar nasıl değişiyor, eğer rahatsızlığınız varsa sporun buna etkileri gibi konulara açıklık getirmek şart. Başlangıçta yapılan check-up ve yıllık check-up'lar bunları doktorlara tam olarak gösterebiliyor. Egzersiz, sağlıklı yaşamın önemli bir parçası ve bu uygulamalar sırasında önemli hatalar yapılmakta. Çoğu insan egzersiz programına uzun süre hareketsiz kaldıktan sonra başlamakta ve sonra istirahat ve iyileşmenin önemini unutmakta. Oysa ki, yeni bir programa başlandığında mutlaka haftada 4 gün orta derecede egzersizler yapılmalı. Daha sonra süre ve şiddeti yavaş yavaş artırılmalıdır.
Çoğu kimseye başlangıçta yükleme yapılır. Bu yanlıştır. Öncelikle vücudu nuza uygun teknik uygulanmalıdır. Daha sonra egzersiz aletlerinin nasıl doğru kullanılması gerektiği öğrenilmelidir. Jimnastik salonlarına gittiğimizde çalışanların yüzde 90'nın acımasızca bir şeyler yaptığını görürsünüz. Bunların çoğunun vücutlarına zararlı olduğunu belki hemen olmasa bile zaman içinde gözlemleyebilirsiniz. Uygun olmayan şekilde devamlı tekrarlayan biçimde çalışma sonrası bir sakatlık oluştuğunu ve kişinin sporu bıraktığını gözlemlersiniz. En sık yapılan hatalar ise; egzersizlerin çok hızlı, aşırı zorlanarak yapılması ve geri dönüşün, belin öneminin unutulması ve devamlı bu bölgeye stres bindirilmesi olarak tanımlanabilir. Egzersizi yaparken iyi ve uygun nefes alıp verme tekniği uygulanmalıdır. Bu bilhassa ağırlık çalışmalarında çok önemlidir. İnsanlar genellikle ağırlık kaldırırken nefeslerini tutarlar. Bu vücudun zayıflamasına neden olur ve kulak çınlaması, baş dönmesi ve bayılma gibi ciddi problemlere yol açar.

Burkulmalar: Vücudumuzdaki eklemler, bağlar tarafından desteklenir. Burkulma, bir bağın gerilmesi veya yırtılmasıdır. Vücudumuzun burkulmaya en açık ve savunmasız kısımları ayak bilekleri, dizler ve el bilekleridir. Ayağınız içe doğru döndüğünde ayak bileğiniz burkulabilir. Diz burkulması ise ani bir dönme hareketinin sonucunda oluşabilir. El bileği burkulmaları ise genellikle açık elin üzerine düşülmesi sonucunda oluşur. Hafif burkulmalar genelde istirahat, buz tedavisi, bandaj tedavisi, burkulan kısmın yukarı bir seviyede tutulması ve egzersiz ile iyileşir.
Orta dereceli burkulmalarda alçılama gibi destek tedaviler gerekebilir. ?iddetli burkulma vakalarında ise yırtılan bağı onarmak için cerrahi gerekebilir. Adale ve Tendon Zorlanmaları: Kemikleriniz, kas ve tendonlarla desteklenir. Tendonlar, kasları kemiklere bağlar. ‹ncinme, genellikle ayakta ya da bacakta oluşan bir kas ya da tendon hasarı sonucu ortaya çıkar. Bu zedelenme kas veya tendonlarda oluşan basit bir gerilmeden ibaret olabileceği gibi, kas ve tendon bileşkelerinde oluşan tam veya kısmi bir yırtılma da olabilir. Zorlanmaların tedavisi istirahat, buz tedavisi, bandaj tedavisi, burkulan kısmın yukarı bir seviyede tutulması şeklindedir. Ağrının azaltılması ve hareketliliğin tekrar kazanılması amacıyla ilk tedaviyi takiben bazı basit egzersizler başlanmalıdır. Ciddi kas ya da tendon yırtılma vakalarında cerrahi gerekebilir.