VİTAMİN VE MİNERAL ZENGİNİ: BAMYA TOHUMU

Bamya tohumu, bamya bitkisinin içine açtığımızda karşımıza çıkan minik çekirdeklerdir. Güçlü bir antioksidan olan bamya tohumu hakkında bilmemiz gerekenleri Uzm. Dyt. Sinem Usuk açıkladı...

Bamya tohumu, isminden de anlaşılacağı gibi sebze olarak tükettiğimiz bamya bitkisinin içinde yer alan çekirdeklerdir.  A, C, E ve B kompleks vitaminleri ile kalsiyum ve demir mineralleri yönünden zengin olan bamya tohumunun birçok yararı bulunuyor. Tohum çay olarak ya da yemeklere katarak tüketmeniz mümkün. 

BAMYA TOHUMUNUN FAYDALARI NELERDİR?

Yapılan çalışmalarda kurutulmuş bamya tohumunun iyi bir protein, yağ asidi ve antioksidan kaynağı olduğu bulundu. Besinsel olarak, bamya bitkisinin en zengin kısmı tohumudur. Son zamanlarda tohumların zengin besinsel içeriği insan sağlığında şifa amaçlı kullanılmaya başlandı.

HALSİZLİĞİ ÖNLÜYOR

Bamya tohumu A, C, E ve B kompleks vitaminleri ile kalsiyum ve demir mineralleri yönünden zengindir. Böbrek taşının hareket etmesi sonucu oluşan renal kolik şikayeti sebebiyle kullanımı halk arasında yaygındır. Halsizlikten muzdarip olan kişilerde de tamamlayıcı tıpta önerilen takviyelerden biridir. Bamya tohumu yağı, elzem bir yağ asidi olan linoleik asidi içermesi sebebiyle insan sağlığı için kıymetlidir.

HASTALIKLARA YAKALANMA RİSKİNİ DÜŞÜRÜYOR

Özellikle mide sağlığı üzerinde olumlu etkileri olduğu yaygın olarak düşünülür. Ancak bu alandaki çalışmalar devam ediyor. Potansiyel mide yararları arasında antispazmodik (spazm giderici), yatıştırıcı, ülseri tedavi edici özellikleri ön plana çıkar. İyi bir lif kaynağı olması sebebiyle bağırsaklar için oldukça faydalı olan bamya tohumunun, kolon kanserinden koruyucu etkileri üzerine çalışmalar sürdürülüyor. Bamya tohumu, içerdiği polifenolik bileşikler nedeniyle iyi bir antioksidandır. Polifenolik bileşenlerden zengin besinler özellikle kanser ve kronik hastalıklara karşı koruyucu olması sebebiyle vücudun doğal savaş gücünü artırarak, hastalığa yakalanma riskini düşürür.

DİYABETİN OLUMSUZ ETKİLERİNİ AZALTIYOR

Deneysel olarak yapılan çalışmalarda, bamya tohumumun şeker hastalığının (diyabet) sebep olduğu organ hasarları (karaciğer ve böbrek hasarı gibi) üzerinde iyileştirici etkisi olduğu bulundu. Ayrıca kan şekeri üzerindeki olumlu etkileriyle bamya bitkisi ve tohumunun anti-diyabetik etkisi umut vaat etmekle birlikte bu alandaki çalışmalar devam ediyor. Kan yağlarını düzenleyici (anti-hiperlipidemik), anti-diyabetik, anti-inflamatuvar, anti-kanser, antioksidan özellikleriyle deneysel çalışmalarla keşfedilen bamya tohumunun, insan sağlığı üzerinde nasıl etki ettiğine dair çalışmaların halen devam ettiği de unutulmamalıdır.

BAMYA TOHUMUNUN ZARARLARI VAR MI?

Bamya ve tohumu, bir karbonhidrat çeşidi olan fruktandan zengindir. Fruktanlar ise fazla miktarda tüketildiğinde gaz, kramp ve ishale (diyare) sebep olabilir. Solanin içeren sebzeler grubunda olduğundan özellikle artrit hastalığı olan ve domates, biber, patlıcan gibi sebzeleri tükettiğinde ağrı şikayeti artan kişilerin tüketmemesi önerilir. K vitamininden zengin olması sebebiyle kan sulandırıcı ilaçlarla etkileşime geçebileceğinden, bu ilaçları kullanan bireylerin hekimine danışmadan tüketmemesi önerilir.

BAMYA TOHUMU NASIL TÜKETİLİR?

Ülkemizde, olgun tohumlar kurutulduktan sonra çorbaların içine eklenerek, çayı demlenerek, toz haline getirildikten sonra yoğurda eklenerek, tohumlar kavrulup kahvesi yapılarak tüketim şekilleri var. Bamyanın piştikten sonraki musilaj yapısını sevmediği için bamya yemeyen bireyler için, bamya tohumunu çorbalara veya sebze yemeklerine eklemek, bu şifalı bitkinin faydalarını vücuda kazandırmak açısından iyi bir seçenek olur. Bamya tohumunun çok yüksek olmayan sıcaklıkta (en fazla 160 derece) kavrulmasının antioksidan içeriğini artırdığına dair çalışmalar bulunmaktadır. Kuruttuktan sonra çok hafif kavurarak tüketmek, bu besleyici tohumdan daha fazla faydalanmanızı sağlar.

BAMYA TOHUMU GÜNDE NE KADAR TÜKETİLMELİ?

İlk zamanlar günde 2-3 tane bamya tohumu denenmeli, sonrasındaysa ise en fazla 7-8 adet tohum tüketilmeli. 

BAMYA TOHUMUNU KİMLER TÜKETMEMELİ?

Bamyaya karşı alerjik reaksiyon gösteren bireyler, çoklu ilaç kullanımı olan kişiler, kronik hastalıkları (böbrek yetmezliği gibi) olan bireyler hekimlerine danışmadan tüketmemelidir. Özellikle açıkta satılan, saklama koşulları iyi olmayan yerlerden satın alınan bamya tohumları, içerdikleri aflatoksin sebebiyle faydadan çok zarar verebilir. Bu nedenle güvenilir üreticiye ulaşmak da önemli noktalardan biri. Nemli, açıkta ve sıcak ortamlarda satılan tohumlar kesinlikle tercih edilmemelidir.

BAMYA TOHUMU ZAYIFLATIR MI?

Hiçbir besinin tek başına zayıflatma etkisi olmadığı gibi, bamya tohumunun da mucizevi bir zayıflatıcı etkisi yoktur. Lif içeriği bakımından zengin olması ve tüketildiğinde uzun süre tok tutması iştah kontrolü açısından faydalı olacağından gün boyu daha az kalori almanızı sağlayabilir. Bu da dolaylı yoldan kişide kilo kaybını sağlayacak esas noktadır. Bunun dışında; zengin besinsel içeriği sayesinde vücudun detoks sistemlerini harekete geçirerek, daha sağlıklı çalışan bir metabolizmaya sahip olmanızı destekler.

YAZI: Uzm. Dyt. Sinem Usuk


Bağışıklık sistemini güçlendirici: Kuşburnu çayı


Lahana diyeti hakkında bilmeniz gerekenler